Minder schermtijd

De massaverslaving: de smartphone. Een sociaal probleem. Het lijkt wel of dat ding vastgeroest zit aan onze hand. We worden non stop geëntertaind door onze mobiele telefoon; social media, het internet, WhatsApp, foto’s maken, het nieuws volgen, en ga zo maar door. We lijken niet zonder te kunnen. De constante drang naar prikkels, om maar niets te missen. We willen “lekker sociaal” doen, maar zodra we ons in gezelschap bevinden van mensen, lijkt het sociaal doen via de smartphone een grotere prioriteit dan communiceren in real life. Je ziet niet meer wat er om je heen gebeurt, en je wereld wordt alsmaar kleiner. In dit artikel lees je onder andere wat voor risico’s overmatig smartphone en beeldschermgebruik heeft én tips om het te minderen.

Als je mij al een tijdje volgt, weet je onderhand dat ik geen social media heb. Ook kijk ik geen nieuws en heb ik geen TV zenders. Het zal voor sommigen een beetje klinken als een Amish, maar voor mij zijn de mensen die hun leven op hun telefoon leiden meer Amish en afgesloten van de wereld. Ik vind dat ik zelf nog veel te veel achter een scherm zit. Helaas kan ik mijn werk alleen uitvoeren via een computer, en het schrijven voor mijn website ook. Al lange tijd ben ik bezig om het smartphone gebruik terug te dringen.

Mensen lijken hun ogen te sluiten en niet te beseffen wat het kijken op een scherm voor invloed heeft. Steeds vaker zie ik ouders de mobiele telefoon of tablet aan hun kind geven, lekker makkelijk. Kinderen ontwikkelen hierdoor steeds jonger lichamelijke klachten, achteruitgang van lichamelijke opvoeding, gedrag,- en slaapproblemen, ongezonde levensstijl en onderontwikkeling van taalvaardigheden, cognitieve en sociaal emotionele vaardigheden. Baby’s, peuters en kleuters ontwikkelen zich trager als ze veel voor een scherm zitten. Er is dan minder tijd om te praten met de ouders en hierdoor ontwikkelt een kind zich minder snel. Dit geldt ook voor de ontwikkeling voor de relaties met anderen. Je neemt de creativiteit van kinderen af op deze manier. Niet niks hè? Daarnaast betekent ook hier: zo ouder, zo kind. Kinderen nemen het gedrag over van ouders die in het bijzijn van hun kinderen relatief veel op de mobiele telefoon zitten. Jaren geleden was er veel commentaar op jongeren die veel gebruik maakten van hun smartphone, maar inmiddels lijken deze rollen omgedraaid. Kinderen kunnen zich hierdoor niet gezien en niet gehoord voelen, met als gevolg ontwrichting van het gezin. Veel schermgebruik doet de kans op conflicten stijgen, maar ook de kans op een goed gesprek dalen. Geef dus als ouder het goede voorbeeld. Bij tieners werd er meerdere malen de link gelegd tussen depressies en smartphone gebruik. Bij minder schermtijd bleek dat de depressieve gevoelens verminderden.

Maar niet enkel voor kinderen is een scherm schadelijk, nee ook voor ons volwassenen. Zo is bekend dat je vermoeide ogen krijgt van schermen, hierdoor krijg je op den duur hoofdpijn, last van prikkelbaarheid en concentratieproblemen. Er is onder andere een verhoogd risico op obesitas, bijziendheid, en verslechtering van de slaapkwaliteit. Schermen prikkelen de hersenen constant, hierdoor houdt je ze actief en kunnen ze niet tot rust komen. Verder hangt een negatief zelfbeeld, prosociaal gedrag en psychosociaal welbevinden (combinatie van psychische en sociale problemen) samen met overmatig beeldschermgebruik. En natuurlijk, niet te vergeten: stress. Alles wat je “moet” lezen, bijhouden en op “moet” reageren.

  1. App timers
    Volgens mij heeft iedere smartphone inmiddels wel deze optie: een timer zetten op apps. Als je niet weet hoe dit moet, is Google je beste vriend. Ik heb onder andere timers op WhatsApp (één uur per dag), en op internet zelf (één uur). Verder doe ik vrijwel niets op mijn telefoon. Als je gebruik maakt van meerdere apps, is het misschien eerst het overwegen waard om iets te verwijderen. Daarna is het handig om te beslissen hoeveel uur per dag je op je smartphone wilt kijken. Houdt er wel rekening mee dat als je 9 uur per dag op je smartphone (of ander scherm) zit, je wel een realistisch doel moet stellen. Van 9 uur per dag naar 2 uur, wordt een (te) grote uitdaging. Probeer het met een uur per week te minderen, totdat je voor op de jou gezonde beeldschermtijd zit. Er zijn geen bewijzen voor wat een gezonde tijd is, maar de richtlijn is 2 uur voor volwassenen.
  2. Meldingen uit
    Meldingen uit! We hoeven niet constant gestoord te worden als we een berichtje krijgen. Dit leidt alleen maar af. Mocht je voor iemand tóch bereikbaar willen zijn, dan kan je dat instellen bij “niet storen”. Je kan dan uitzonderingen maken voor wie je wel bereikbaar bent. Mijn telefoon staat altijd op stil, wat misschien vervelend is voor anderen, maar dat is mijn eigen keuze. Uiteindelijk zijn we ook niemand verplicht om direct te reageren, ook al heerst die cultuur er wel. Op werk heb ik een reactietijd, maar privé zeker niet. Laat de druk om direct overal op te moeten reageren los.
  3. Delete social media
    Een van de grootste boosdoeners is toch wel social media. Uiteindelijk heeft het heel weinig toevoeging aan het leven, en zal je échte leven hierdoor van mindere kwaliteit worden. Wie wilt er nou uren per dag plaatjes kijken?
  4. Get a life
    Klinkt hard, maar get a life! Besteed tijd aan jouw hobby’s of verzin nieuwe hobby’s. Bak een taart, lees een boek of tijdschrift, maak een grote wandeling, kook een nieuw gerecht of speel een bordspel. Ik hoor vaak dat mensen niet weten wat te moeten doen. Sinds een aantal jaar is Netflix een hobby geworden, maar dat is geen hobby. Gebruik je creativiteit, er is vast wel iets wat je kan doen zónder een scherm.
  5. Leg ‘m weg
    Leg de telefoon niet in het zicht, zodat de kans kleiner is dat je er op gaat kijken. Leg de telefoon op een kast of in een lade voor bijvoorbeeld een (aantal) uur.
  6. Betreft TV en computer
    De bovenstaande punten zijn voornamelijk van toepassing op smartphones, maar élk scherm telt mee voor schermtijd. Om te voorkomen dat je uren achter de buis zit, kan je een wekker zetten. Dit geldt ook voor een computer. Het is heerlijk om te binge watchen op Netflix, maar houd dit beperkt. Ook hier draait het weer om discipline.

Uiteindelijk is natuurlijk de key om de afspraken met jezelf na te komen. Als je wilt dat het beter wordt, zal je inspanningen moeten leveren. Het belangrijkste is dat je je scherm niet als prioriteit stelt over bijvoorbeeld (face to face) contacten met vrienden en familie, sporten, huishouden, gezond eten, werk, etc. It’s all about the balance in life. Zorg voor je digitale welzijn.






Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.